Maak kennis met de IQ's van Microsoft

Hoe Microsoft AI écht contextbewust maakt

Een slim taalmodel is tegenwoordig niet meer genoeg. Wat AI binnen jouw organisatie pas écht waardevol maakt, is context: begrijpen wat jouw data betekent, hoe alles met elkaar samenhangt en hoe een AI-systeem daar zelfstandig op kan redeneren en handelen. Microsoft introduceert hiervoor een nieuw fundament onder Copilot en agents: het IQ Platform. In dit blog nemen we je mee in Work IQ, Fabric IQ en Foundry IQ, en laten we zien waarom deze drie lagen samen een gamechanger zijn voor bedrijven die serieus werk willen maken van AI.

Waarom "slimme AI" niet hetzelfde is als "contextbewuste AI"

De meeste organisaties hebben inmiddels wel kennisgemaakt met Copilot of andere AI-assistenten. Toch merken veel gebruikers dat de antwoorden vaak generiek aanvoelen, of dat een agent moeite heeft om losse stukjes informatie uit verschillende systemen tot een samenhangend antwoord te smeden. Dat is niet zozeer een probleem van het taalmodel zelf, maar van de context waarin het moet opereren. Een AI-model kan nog zo krachtig zijn, als het geen goed beeld heeft van wie welke rol heeft, hoe data-entiteiten met elkaar samenhangen of welke bedrijfsregels gelden, dan blijft het gissen.

Microsoft speelt hierop in met het IQ Platform: geen los product, maar een verzameling van drie complementaire intelligentielagen die elk een ander deel van de technologie-stack van context voorzien. Work IQ richt zich op Microsoft 365-data, Fabric IQ op bedrijfsdata en -logica, en Foundry IQ op de infrastructuur die dit allemaal schaalbaar maakt. Samen vormen ze de basis voor AI die niet alleen antwoorden geeft, maar ook begrijpt waaróm die antwoorden relevant zijn.

Fabric IQ: data laten spreken in de taal van jouw business

De meeste organisaties hebben de afgelopen jaren veel tijd gestoken in het overzichtelijk en centraal opslaan van hun data, bijvoorbeeld met Microsoft Fabric. Dat is een belangrijke stap, maar het lost niet automatisch het volgende probleem op: buiten de IT-afdeling denkt niemand in tabellen en technische systemen. Een zorgmanager denkt in patiënten, een verkoopmanager in klanten en orders, een HR-afdeling in medewerkers en contracten.

Fabric IQ zorgt ervoor dat AI die "taal van het bedrijf" ook echt begrijpt, en doet dat in een paar stappen. Eerst wordt alle data, van welk systeem dan ook, op één centrale, overzichtelijke plek verzameld, zodat iedereen met dezelfde, betrouwbare data werkt in plaats van met losse, verouderde bestanden. Daarna wordt deze data vertaald naar cijfers en overzichten die mensen ook echt begrijpen, zoals vertrouwde rapportages en kengetallen. Maar de echte doorbraak zit in de laatste stap: Microsoft bouwt een soort digitale plattegrond van je organisatie, waarin bijvoorbeeld staat wat een "patiënt" of "klant" precies is, hoe die zich verhoudt tot een arts, een product of een afspraak, en welke regels daarbij horen. Dankzij die plattegrond kan een AI-agent zelfstandig en op een verantwoorde manier met die informatie aan de slag.

Denk bijvoorbeeld aan een zorginstelling die wil weten welke diabetespatiënten die recent zijn ontslagen een verhoogd risico lopen op heropname, omdat ze een controleafspraak hebben gemist, problemen hebben met medicatietrouw en recent op de spoedeisende hulp zijn geweest. Zonder Fabric IQ betekent dit dat medewerkers handmatig data uit dossiers, afsprakensystemen, apotheeksystemen en gegevens van de spoedeisende hulp aan elkaar moeten knopen, wat veel tijd kost en foutgevoelig is. Met Fabric IQ weet het systeem al hoe een patiënt, een zorgverlener, een medicijn, een diagnose en een zorgplan met elkaar samenhangen. Daardoor kan een AI-agent deze vraag direct en betrouwbaar beantwoorden, inclusief de regels die bepalen wat "risico" in dit geval precies betekent.

Foundry IQ: van infrastructuur bouwen naar intelligentie toepassen

Wie ooit een AI-agent heeft laten bouwen die écht in een organisatie kan draaien, weet hoeveel werk er nodig is achter de schermen: het ophalen en doorzoeken van de juiste informatie, het bepalen wat het meest relevante antwoord is, het onthouden van eerdere gesprekken en het regelen dat alles netjes samenwerkt. Dat is complexe techniek die weinig te maken heeft met het eigenlijke doel van de agent, maar wel nodig is om hem te laten werken. Deze techniek zelf bouwen kost veel tijd, is lastig te onderhouden en leidt vaak af van waar het echt om draait: een agent bouwen die daadwerkelijk waarde toevoegt voor jouw organisatie.

Foundry IQ lost dit op door dit soort achterliggende techniek kant-en-klaar aan te bieden als dienst. In plaats van zelf alles te bouwen om informatie op te zoeken, te rangschikken, bronnen te vermelden en gesprekken te onthouden, richt je dit één keer in en kun je het daarna simpelweg gebruiken. Wil een agent iets weten? Dan is één simpele aanvraag genoeg om de juiste, onderbouwde informatie op te halen, inclusief bronvermelding, zonder dat je zelf hoeft uit te zoeken hoe dat precies werkt. Ook het onthouden van eerdere gesprekken, gebruikersvoorkeuren en samenvattingen wordt door één centrale dienst geregeld, in plaats van dat je dit allemaal los moet bouwen en bijhouden.

Stel je een organisatie voor die een AI-gedreven applicatie wil bouwen voor de zorg. Voorheen betekende dit dat functies zoals het geheugen van de agent, het opzoeken van de juiste informatie en het personaliseren van antwoorden allemaal apart geprogrammeerd en handmatig ingebouwd moesten worden. Dat leverde al snel duizenden regels code op en een systeem dat lastig aan te passen was. Met Foundry IQ wordt dit met één druk op de knop klaargezet: het geheugen, de zoekfunctie en de kennisbank staan meteen klaar om te gebruiken. Wat overblijft, is het werk dat er écht toe doet: controleren of antwoorden kloppen, checken of de agent geen dingen verzint en het gedrag van de agent verder verfijnen. De rest wordt geleverd als kant-en-klare dienst.

Work IQ: van Microsoft 365-data naar echte betekenis

Microsoft geeft organisaties al jaren toegang tot hun Microsoft 365-gegevens, zoals e-mails, agenda-items, bestanden en Teams-gesprekken. Waardevolle informatie, maar in de praktijk werd dit vooral gebruikt als een soort grote opslagplaats: je zoekt iets op, haalt een bestand op en bekijkt de bijbehorende gegevens. Bij duizenden berichten, bestanden en gesprekken die dagelijks door een organisatie gaan, is dat niet genoeg. Organisaties hebben niet alleen toegang tot data nodig, maar ook begrip van wat die data betekent en hoe alles met elkaar samenhangt.

Work IQ is de laag die Microsoft hiervoor heeft gebouwd bovenop je Microsoft 365-omgeving. Het verschil wordt goed zichtbaar bij een simpele vraag aan een agent, zoals "Wat is de laatste stand van zaken rond klant Contoso?" Zonder Work IQ moet een agent losse zoekopdrachten doen in Teams-chats, SharePoint-documenten en e-mails, en vervolgens zelf proberen die puzzelstukjes tot een samenhangend antwoord te vormen. Met Work IQ is die koppeling tussen informatiebronnen al gelegd: de agent weet direct in welke map de Contoso-informatie staat, herkent het actieve Teams-kanaal waarin de voortgang wordt besproken en weet wie de betrokken collega's zijn.

Work IQ bestaat uit drie onderdelen die samen die rijke context opbouwen. Het eerste onderdeel brengt informatie uit bestanden, e-mails, vergaderingen en chats samen tot een beeld van hoe werk daadwerkelijk verloopt binnen je organisatie. Het tweede onderdeel zorgt voor een soort geheugen: opgebouwde kennis over hoe mensen en teams werken, gebaseerd op eerdere gesprekken, herinneringen die expliciet zijn opgeslagen in Copilot en instructies die je zelf hebt ingesteld. Het derde onderdeel zet al die kennis om in actie: het combineert vaardigheden, modellen en hulpmiddelen om niet alleen te begrijpen wat er speelt, maar ook te bepalen wat de logische volgende stap is. Zo groeit Copilot uit tot een assistent die niet alleen jouw organisatie kent, maar ook jou: je prioriteiten, voorkeuren en manier van werken.

Conclusie

Work IQ, Fabric IQ en Foundry IQ zijn geen drie losstaande features, maar drie kanten van dezelfde ambitie: AI die niet alleen antwoorden geeft, maar die antwoorden ook begrijpt binnen de context van jouw organisatie. Work IQ zorgt dat Copilot en agents grip krijgen op hoe werk binnen Microsoft 365 daadwerkelijk verloopt. Fabric IQ vertaalt ruwe bedrijfsdata naar begrijpelijke entiteiten, relaties en regels. En Foundry IQ neemt de zware infrastructuur uit handen, zodat teams zich kunnen richten op wat écht verschil maakt. Samen vormen ze de contextlaag die nodig is om AI van een handige assistent te laten uitgroeien tot een systeem dat organisaties écht begrijpt en er zelfstandig op kan handelen.

Wil je weten wat het Microsoft IQ Platform voor jouw organisatie kan betekenen en hoe je Work IQ, Fabric IQ en Foundry IQ optimaal inzet binnen jouw eigen Microsoft-omgeving? Neem gerust contact met ons op. We denken graag met je mee over hoe je deze nieuwe mogelijkheden concreet kunt vertalen naar jouw organisatie.